Eski Bursa’nın İzlerini Fotoğraflarla Buluşturan Koleksiyoncu: Kerim Bayramoğlu’nun Hikayesi

Biriktirdiği 2 bini aşkın eski fotoğrafla Bursa’nın geçmişini gözler önüne seren Kerim Bayramoğlu, şehir tarihine adadığı tutkusunu sahaflık yıllarında da hatırlatıyor. Amcasının hediyesiyle başladığı para koleksiyonculuğu, plak merakı ve sonunda eski Bursa fotoğraflarına yönelen yolculuğu, onu kentinin değişimini defalarca kayıt altına alan bir arşivciye dönüştürdü.

Koleksiyonunda yalnızca fotoğraf yok; biletler, kartpostalları, broşürler, mektuplar ve Bursa’ya dair kitaplar da bu derin hafızanın parçalarını oluşturuyor. Bayramoğlu, fotoğrafları evindeki albümlerde saklarken, onları inceleyerek kentin geçmişini adeta elinde gezdiriyor ve bu gözlemlere dayanarak yazılar kaleme alıyor; ayrıca sergilere katkıda bulunuyor. “Binlerce fotoğraf var, ama her biri bir dönemi, bir hikayeyi taşıyor.” ifadelerini aktarıyor.

AA muhabirine anlattığı yolculuk, amcasının hediyesiyle başlayan ve ortaokulun sonlarına doğru büyüyen merakla şekillendi. Plaklara olan tutkusu sadece işitsel değil görsel bir deneyim de sunuyor; sahaflarla kurulan dostluklar, koleksiyonun hızla büyümesini tetikledi. Bursa fotoğrafları, yaşanmış bir şehrin önceki yüzünü göstermekle kalmıyor, aynı zamanda yabancıların bu malzemeleri nasıl topladığını da mercek altına alıyor. Bayramoğlu için fotoğraflar, sadece geçmişi belgelemekle kalmıyor; bugüne dair ipuçları da sunuyor.

1900’lerin başlarında Fransız baskısıyla dayanmış kartlar koleksiyonun en eski parçalarından biri olarak öne çıkıyor. Aile fotoğraflarının sosyal hayatı yansıtması, Bayramoğlu için özel bir değer taşıyor; çünkü dönemin cemiyet hayatını, sünnet gezilerinden törenlere kadar geniş bir yelpazede gözler önüne seriyorlar. Emirsultan’daki sünnetler, Tophane’de top atım anları ve sokaklarda oyunlar gibi kareler, bugün artık o canlılığı hatırlatan önemli kayıtlar olarak kalıyor. Cumhuriyet Bayramı törenlerine dair fotoğraflar, Bayramoğlu’nun koleksiyonunda özel bir yer edinmiş durumda; belediyelerin ve özel sergilerin küratörlüklerinde de görünür oluyorlar.

Bir fotoğraftan çıkan bir tarih fikri, Bayramoğlu için duygusal bağlarla anlam kazanıyor. Kişilerin mezarlarını ziyaret edip onlara olan saygıyı fotoğrafla bütünleştirdiği bu süreç, koleksiyonun derinliğine derinlik katıyor. Bursa’nın yeşil yapısı, kaplıcaları ve Uludağ’ıyla üç temel unsuru, fotoğrafların arkasındaki anlatımlarda belirgin biçimde belirginleşiyor. Zaman içinde bu görseller, hem görsel belgesel olarak kaydı tutuyor hem de bir yere dair kolektif hafızayı canlı tutuyor. Bayramoğlu, bu görsellerden ilhamla birkaç kitap projesinin de hazırlık aşamasında olduğunu belirtiyor.