Anadolu’nun Taş Üzerindeki Hafızasını Bilimsel Envantere Taşıyan Proje

Mezar taşları ve kitabeler, yalnızca isimlerden ibaret değildir; her biri ait oldukları dönemin sosyal hayatı, sanatı ve estetik anlayışını yansıtan değerli belgelerdir. Anadolu’nun taşlara işlenen tarihi hafızasını kayıt altına alarak gelecek kuşaklara aktarmak amacıyla yürütülen çalışmalar, Türk-İslam Dönemi Mezar Taşları ve Kitabeleri Ulusal Envanter Projesi çatısı altında sürüyor.

Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın 2024’te hayata geçirdiği proje kapsamında 2025’e dek Tokat, Denizli, İstanbul ve Diyarbakır’da başlatılan saha çalışmaları, 2026 yılında 18 ile genişleyerek devam etti. Bugün itibarıyla kayda alınan eser sayısı yaklaşık yedi bini buluyor ve çalışmalar yıl sonuna kadar devam edecek biçimde planlanıyor.

Her bir taş, sadece bir isim veya tarih değildir; taşıdığı dil, sanat ve toplumsal yaşamın izlerini taşıyan, dönemin estetik ve kültürel kimliğini anlatan değerli bir belge olarak değerlendiriliyor. Şu ana dek Denizli’nin Acıpayam ilçesindeki Alaattin Mahallesi Mezarlık Alanı’nda 243, İstanbul’daki Şeyh Mustafa Devati Haziresi’nde 504, Tokat’taki Mahmutpaşa Camii Haziresi’nde 13 ve Diyarbakır’daki Fatih Paşa Camisi Haziresi’nde 99 mezar taşı tespit edilerek kayıt altına alındı.

Toplanan tüm veriler, ulusal bir dijital hafıza oluşturma amacıyla ortak bir veri tabanında toplanacak. Bu kapsamda veriler, dönem, bölge, malzeme, yazı türü, sanat üslubu ve kitabe özellikleri gibi başlıklar altında bilimsel olarak analiz edilecek. Böylece Anadolu’nun taş üzerindeki hafızası, bilimsel bir külliyata dönüşme yolunda ilerliyor.

Amacımız: Ülkenin dört bir yanındaki bu mirası dijital olarak buluşturmak ve uzun vadede araştırmacıların erişebileceği kapsamlı bir kaynağa dönüştürmek. Bu çalışmalar, gelecek yıllarda da genişletilerek tüm ülkeye yayılacak ve ulusal envanter, bilimsel külliyat haline getirilmek üzere zenginleşecek.

Kaynaklar: İhlas Haber Ajansı; Haberler.com