Gambiya’da Tabaya Karşı Sessiz Tehlike: Kadınlar Arasında Gizli Tüketim ve Sağlık Sonuçları

İsmine ve bazı detaylarına kamuya açık olmayan kişisel bilgilerle tanık olan kadınların deneyimlerini aktaran bu çalışma, taba adı verilen tütün tozu bazlı karışımların gizli olarak dolaşımını ve kadınlar arasındaki yaygın kullanımını gözler önüne seriyor. Aishatou, Gambiya’da yaşayan dul bir annenin tabaa karşı bağımlılığını, hamilelik sürecindeki etkilerini ve sonunda sağlık sorunlarıyla karşılaşmasını anlatıyor. Tabaya, bölge halkı arasında yüzyıllardır süregelen bir tütün türevi olarak bakılıyor; ancak günümüzde bu maddeye farklı bileşenler eklenerek macun kıvamında satılmasının önü açılmış durumda. Çoğu kullanıcı bu karışımı vajinal alanda uyguluyor ve bu yöntem, deneyimleyenlerde ciddi yan etkiler ortaya çıkarıyor.

Rashida adlı bir diğer kullanıcı ise on yıllık bağımlılığını ve eşinin bu durumdan habersiz yaşadığı gerçeğini paylaşıyor. Tabayı gizli tutan satıcılar, gelen müşterilere sadece belirli kodlar aracılığıyla satış yapıyor ve satış noktaları genelde kırsal topluluklardaki yaşlı kadınlar tarafından işletiliyor. Karışımın içeriği kesin olarak bilinmese de, bazı kullanıcılar tütünü kostik soda ile keserek etkisini değiştirdiğini belirtiyor. Bu süreçte kullanıcılar, ilk denemelerinde yoğun baş dönmesi, bayılma ve kusma gibi belirtiler yaşayabiliyorlar; bazıları ise bu deneyimler sayesinde bağımlılığın gücünü daha net fark ediyor.

Yetkililer, tabanın tedarik zincirinin ülke sınırlarını aştığını ve Casamance, Gine-Bissau, Sierra Leone gibi ülkelerden ürünün temin edildiğini düşünüyor. Gambiya hükümeti, 2020 yılında tabağı kadınlar ve kız çocukları için zararlı bir madde olarak sınıflandırsa da uygulamada bu tür kampanyaların etkisi sınırlı kalıyor. Toplumsal Cinsiyet Bakanlığı ve Anne Sağlığı Vakfı gibi kurumlar, çocukların da taba kullanımına ilişkin endişelerini dile getirirken, hükümetin bu konuda yasal düzenlemeleri hayata geçirme yönünde çaba gösterdiği belirtiliyor.

Gambiya’daki Tıbbi Araştırma Konseyi’nin epidemiyoloji çalışması, taba karışımlarının olumsuz sağlık etkilerine işaret ediyor. Çalışmada, yüksek nikotin düzeyleri ve kanserojen nitrozaminlerin varlığına dair bulgular raporlandı. Analizler, tabanın kullanımıyla ilişkili rahatsızlıklar arasında kusma, ishal, kontrolsüz idrar çıkma ve yanma hissi gibi belirtileri gösteriyor. Hastalıkların uzun vadeli sonuçları hakkında endişeler sürüyor ve birçok kadın, bu bağımlılıktan kurtulmak için destek arayışında.

Hizmetler ve kampanyalar artıyor olsa da, tabanın toplumsal etkisi hâlâ kritik bir mesele olarak kalıyor. Hükümet, sağlık uzmanlarını ve aktivistleri kullanarak topluluklarda farkındalık yaratmaya çalışıyor; ancak bu çalışmaların etkisi henüz ölçülebilir düzeye ulaşmış değil. Aishatou ve Rashida gibi kadınlar, bağımlılığı kırmak için yardım alabilirseydi kesinlikle yeniden başlamayacaklarını ifade ediyorlar ve bu kaderi yaşamış diğer kadınların da aynı şansı bulmasını umut ediyorlar. İlgili çalışma ve haber katkıları: BBC’nin görüşmeleriyle zenginleşen bu haber, gazetecilerin çalışması ve doğrulama süreçleriyle hazırlandı; bir pilot çeviri projesi kapsamında yapay zeka desteği de kullanıldı. Kaynak: Haberler.com