Kutnu: Gaziantep’in Geleneksel Dokusunu Modern Tasarımlarla Yeniden Gün Yüzüne Çıkaran Miras

Girişimci bir vizyonla Gaziantep Büyükşehir Belediyesi’nin desteklediği kutnu kumaşı, Osmanlı sarayıyla köprü kuran geçmişten günümüze uzanan köklü bir miras olarak öne çıkıyor. Unutulmaya yüz tutan bu değerli dokuma, yeniden üretim ve tanıtım süreciyle şehir ekonomisine ve kültürel hafızaya yeniden kazandırıldı. 2015 yılında başlatılan çalışmaların ardından kutnu kumaşı, Fatma Şahin liderliğinde modern bilinirliğe kavuştu. Şehrin sanayi odalarının katkılarıyla yürütülen süreçte 2016’da Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından coğrafi işaretle tescil edildi.

Saraydan günümüze uzanan miras olarak nitelendirilen kutnu, pamuk-ipek karışımından elde edilen ince ve parlak dokusuyla Osmanlı saray tekstilinde özel bir konuma sahipti. Zaman içinde farklı kullanım alanları buldu; bugün ise geleneksel üretim yöntemlerini koruyarak modern tasarımlarla ev tekstilinden aksesuarlarına kadar geniş bir yelpazede değerlendiriliyor. Kültürel miras ile çağdaş tasarım anlayışını buluşturan bu kumaş, geçmişin izlerini günümüze taşıyor.

El emeğiyle geleceğe taşınıyor olarak nitelendirilen süreç, çok aşamalı üretim ve el tezgahlarında dokunması nedeniyle zorlu bir yol izliyor. Akademik ve kurumsal iş birlikleriyle bu zanaatın devamlılığı sağlanırken, Gaziantep Üniversitesi Naci Topçuoğlu Meslek Yüksekokulu ile Olgunlaşma Enstitüsü ve GASMEK’te yeni ustalar yetiştiriliyor. Böylece kutnu kumaşının kuşaklar boyu sürecek üretim geleneği güçlendiriliyor.

“Dokunması oldukça zahmetli bir kumaş” diyen Gazikültür AŞ atölye sorumlusu Ayşegül Tanrıöver, kutnu’nun pamuk-ipek karışımından oluştuğunu, üretim ve dokumasının 8-9 aşamada tamamlandığını ve günümüzde de geleneksel el tezgahlarında üretildiğini belirtiyor. Ayrıca, el emeğine dayalı üretimin maliyetli olduğunu ancak turistler arasındaki ilginin bu zanaata olan talebi güçlendirdiğini ifade ediyor. Kumaşın hem dokumasındaki estetik parlaklık hem de dokusundaki ince işçilik, tercih sebebi oluyor.