Ağrı Dağı ve Nuh’un Gemisi: Arkeolojik İzler, Jeofizik Bulgular ve Koruma Çağrısı

Ağrı Dağı ve Nuh’un Gemisi ile ilgili çalışmalar, Doğu Anadolu bölgesinin yüzeyine uzanan uzun bir araştırma macerasıdır. 1959 yılında Harita Mühendisi Yüzbaşı İlhan Durupınar’ın bölgeyi haritalandırmasıyla başlayan süreç, Doğubayazıt’ın Telçeker ve Üzengili köyleri arasındaki formasyonun Nuh’un Gemisiyle ilişkilendirilmesiyle yeni bir boyut kazandı. Numuneler, bu alanın yaklaşık 5 bin yıl öncesine uzanan yerleşim izlerini işaret ediyor.

2022’de AİÇÜ ile İTÜ’nün ortaklaşa kurduğu Ağrı Dağı ve Nuh’un Gemisi Araştırma Ekibi, jeofizik, kimya ve jeoarkeoloji alanlarında kapsamlı incelemeler yürüttü. Kayalar ve toprak numuneleri İstanbul Teknik Üniversitesi laboratuvarlarında analiz edildi ve bulgular, bölgede Kalkolitik Dönem’den önceki insan yerleşiminin mümkün olduğunu gösterdi.

DÜNYADA BENZERİ YOK Akademisyenler, şu ana kadar dünyada benzer bir yapının tespit edilmediğini belirtiyorlar. Bölgede çok sayıda bilim insanı çalışmalarını sürdürüyor; jeofizik ve jeoradar görüntüleme teknikleri kullanılarak yapının kapsamı ve niteliği üzerinde duruluyor. Araştırmacılar, burada bir gemi olabileceğini ve uzunluk, genişlik gibi boyutlarının İncil’de tasvir edilen Nuh’un Gemisiyle uyumlu olabileceğini ifade ediyorlar.

Bu bağlamda ekip, kayaç örneklerini topladı ve bunları laboratuvarlarda inceletti. Sonuçlar, insan yerleşiminin yaklaşık milattan önce 5500-3000 yıllarına uzanan bir geçmişe işaret ediyor; dolayısıyla bölgenin o dönemlerde de insan yaşamına uygun olduğu düşünülüyor. Hurmetli bir tarihi potansiyeli olan bu yapı, inanç turizmi açısından da büyük önem taşıyor.

HEYELAN TEHDİDİ Prof. Dr. Faruk Kaya, bölgenin en önemli sorunlarından birinin heyelan olduğunu vurguluyor. Özellikle ilkbahar yağışlarının artmasıyla yapıya yönelik tahribatın meydana geldiğini belirten Kaya, önlemlerin alınması ve bilimsel çalışmalara ağırlık verilmesinin önemli olduğunu söylüyor.

‘MÜZE KURULMALI’ Çalışmaların devam ettiği alanda bir müzenin kurulmasının bölge için kritik olduğuna değinen Kaya, Nuh’un Gemisi’nin karaya çıktığı noktanın belirsizliğini sürdürdüğünü ifade ediyor. Bilimsel çalışmalar sürerken, farklı ülkelerde Nuh’un Gemisi temalı parkların kurulabildiğini hatırlatan Kaya, Ağrı Dağı ve çevresinin inanç turizmi potansiyelinin daha da güçlendirilmesi için bir Nuh’un Gemisi Müzesi’nin hayata geçirilmesini öneriyor. Bu müze Ağrı Dağı eteklerinde, Doğubayazıt ya da siluetin bulunduğu alanda konumlandırılabilir ve hem bölge hem de ülke turizmi için önemli bir adım olabilir.

Kaynak: DHA