APP Plaka Krizi: Kesilen Cezaların İptali ve 140 Bin Liralık Yasa Dışı Plaka Cezalarındaki Süreç

APP plakalarının yaygınlaşmasıyla birlikte sahte olduğu endişesi sürücüler arasında artarken, sahte plakala karşı mücadele kapsamında bir dizi yeni karar alındı. İçişleri Bakanlığı, damgalı ve mühürlü plakalara kesilen cezaların ardından, bu tür cezalara ilişkin iptaller için bir yol haritası belirledi. 27 Şubat itibarıyla, yetkili kurumlar tarafından basılan plakalar için uygulanmış olan 4 bin liradan başlayan idari para cezaları iptal edildi. Ancak sahte veya yasa dışı şekilde basılan ve kullanılan 140 bin lira tutarındaki cezalar yürürlükte kalmaya devam ediyor.

Yetkili kuruluş olan Türkiye Şoförler ve Otomobilciler Federasyonu (TŞOF) tarafından basılan ve mühürlenen plakaların, kanunda belirtildiği standartlar dışında olsalar dahi cezai işleme konu edilmeyeceği yönündeki karar, karışıklıkları giderme amacı taşıyor. Şoförler odalarının kalın rakamlı ve harfli plakalarıyla, APP plakalarını karıştıran sürücüler için yeni uygulama, 4 bin liralık cezanın yeniden tanımlanmasıyla netleşti. Yetkili plaka ekleme veya değişiklik işlemleri sırasında 4 bin liralık ceza uygulanabilir durumda olacak.

140 BİN LİRA CEZA HÂLÂ GEÇERLİ Yetkili olmayan yerlerden yasa dışı olarak basılan ve plakayı kullananlara karşı ise 140 bin lira cezaların uygulanmasına devam ediliyor. Bu kararlama, kamu güvenliğini ve suçlarla mücadeleyi desteklemek amacıyla konuldu ve özellikle uyuşturucu trafiği, göçmen kaçakçılığı ve terör gibi alanlarda denetimi güçlendirme hedefini taşıyor. Denetimler 1 Nisan 2026’ya kadar rehberlik ve bilgilendirme şeklinde yürütülecek; ardından uygulama normalleşecek.

APP PLAKA KARMAŞASI VE KAPSAM Geçmişte de yasaklanan APP plakalarıyla ilgili tartışmalar, plaka değişiklikleri sırasında oluşan yoğunluk nedeniyle sürücüler tarafından tekrar değerlendiriliyor. Emniyet birimleri, 1 Nisan’a kadar sürücülere plaka konusundaki kuralları ve mevzuatı anlatacak, ardından cezai işlemler başlayacak. İlk cezalar 140 bin lira olarak uygulanırken, tekrar eden durumlarda ceza miktarı 280 bin liraya kadar çıkabiliyor. Türkiye Ceza Kanunu’nun 204. maddesi kapsamında resmî belgeleri sahteleyen veya sahte belgeyi kullanan kişiler 2 ila 5 yıl hapis cezalandırılıyor. APP plaka için belirlenen bu yaptırım, plaka okunamadığında ya da zarar görmüş olduğunda daha sınırlı cezalar öngörüyor.

Gözde konular arasında karekod uygulamasının plaka üzerinde bulunması gerektiğine dair tartışmalar var. 2024 itibarıyla değişen yönetmelikler doğrultusunda karekod uygulaması başladı; eski plakalar bu uygulamadan bağımsız olarak geçerliliğini sürdürdüğü için, karekod yoksa plaka sahte değildir ve eski plakaların karekodlu olanlarla değiştirilmesi zorunlu değildir.