Suudi Arabistan F-35 Görüşmeleri ve İsrail’in Bölgesel Üstünlük Stratejisi

İsrail yetkilileri, ABD ile Suudi Arabistan arasındaki olası F-35 satışını tartışırken, bu adımın İsrail’in güvenlik garantileri ve bölgesel dengelerin korunması çerçevesinde ele alınması gerektiğini belirtiyor. Resmi açıklamalarda satışa tamamen karşı çıkılmadığı, ancak Washington’un Suudi Arabistan ile İsrail arasındaki normalleşme koşullarını gündeme getirmesi gerektiği ifade edildi.

İki İsrailli kaynak, Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’ın gelecek hafta Beyaz Saray’da yapacağı temaslardan önce F-35 konusunun da masaya getirileceğini aktardı. Bir yetkili, satışın normalleşmeye bağlı olması gerektiğini belirtirken, karşılığında diplomatik sonuçlar elde edilmesinin hatalı bir adım olacağını kaydetti. Başka bir yetkili ise Türkiye’nin F-35 tedarikine karşı sert duruşlarını anımsatırken, BAE örneğinde olduğu gibi bölgesel güvenlik ortaklığı kapsamında Suudi Arabistan’ın bu sistemleri edinmesine ilişkin kaygıların nispeten azalabileceğini söyledi.

İsrail’in F-35 Üstünlüğü ve ABD Bütçe Mevzuatı 2020’deki Abraham Anlaşmaları çerçevesinde ABD’nin BAE’ye F-35 teslimatı bazı güvenlik garantileriyle onaylandıysa da Biden yönetiminin kısıtlama talepleri süreçte engel oldu. İsrail’in niteliksel askeri üstünlüğünü güvence altına almak amacıyla 2008 yılında Kongre tarafından çıkarılan yasa, Orta Doğu’da tek F-35 bulunduran ülke konumunu İsrail’e kazandırıyor. Bu nedenle Suudi Arabistan’ın potansiyel bir satışının, Tel Aviv’de bölgesel üstünlük dengesi açısından yakından izleneceği iddia ediliyor.

ABD Ziyareti Sırasındaki Ofansif Başlıklar Başkan Donald Trump, Florida seyahati sırasında Suudi Arabistan’ın Abraham Anlaşmalarına katılımını yakın zamanda görmek istediğini söyledi ve F-35 talebine değindi. Muhammed bin Selman’ın 18 Kasım’da Beyaz Saray’da Trump ile görüşmesi beklenirken, hem ikili ilişkiler hem de bölgesel güvenlik konularının kapsamlı şekilde ele alınması öngörülüyor.