Medeniyetlerarası Diyalog: İnsanlık Ahlakının Vizyonu ve İki Medeniyetin Köprüleri

İslam dünyasının önde gelen bilgi kurumlarından biriyle uzun yıllar çalışmış olan Halit Eren, medeniyetler arası diyalogun sadece resmi bir araç olmadığını, aksine insanın yaratılışını merkeze alan ahlaki bir sorumluluk olarak görüldüğünü belirtti. Çin’in Shandong Eyaleti’nin başkenti Qufu’da düzenlenen 12. Nishan Dünya Medeniyetleri Forumu’nda üst düzey bir görüşme vesilesiyle paylaştığı düşünceler bu çerçevede şekillendi.

Forum, “Medeniyet, Düzen ve Adalet” temasıyla bir araya gelen temsilcilere 49 ülke ve bölgeden 340’tan fazla konuğu buluşturdu. Bu buluşmada yayımlanan 2026 Nishan Dünya Medeniyetleri Uzlaşısı, katılımcı ülkeler arasındaki diyalog ve iş birliğine yeni bir çerçeve sunuyor. Eren, İslam medeniyeti ile Konfiçyüsçülük arasındaki paylaşılan değerleri hatırlatarak, isimlerini andığı kavramları merhamet, şefkat ve adalet bağlamında karşılıklı olarak buluşturmanın önemine vurgu yaptı.

Ünlü düşünür, dünyanın çeşitli geleneklerinin teolojik temelleri, geçmiş deneyimleri ve kültürel ifadeleri farklı olsa da iyi insan ve adil bir toplum vizyonunda ortak birkaç temel etik değer üzerinde birleştiğini ifade etti. Shandong ile Türkiye arasındaki uzun süredir süren ilişkilerin her geçen gün derinleştiğini ve halklar arasında kurulan bağların bu sürece güç kattığını belirtti.

Jinan’da gerçekleştirilen Asya-Pasifik Sivil Toplum Konferansı’na yaklaşık 600 Çinli ve uluslararası temsilci katıldı. Özellikle uzun yıllardır Çin’de yaşayan ve Dostluk Ödülü sahibi Türk girişimci Alaaddin Çolak’ın konuşması, iki ülkenin köprü kurma arzusunu vurguladı. Çolak, karşılıklı anlayışın artması, güvenin inşa edilmesi ve somut iş birliklerinin yaratılması gerektiği mesajını paylaştı.

Shandong ile Türkiye arasındaki iş birliği alanlarında da hareketliliğin sürdüğü görülüyor. Haziran ayında Qingdao’da düzenlenen 2026 Çin (Shandong)-Türkiye Etkileşim Günü’nde yüzlerce temsilci bir araya geldi ve tarım ürünleri, otomotiv parçaları ile mühendislik-inşaat projeleri gibi konularda faaliyet gösteren Shandong merkezli şirketler Türkiye’deki firmalarla ikili görüşmeler yaptı.

İki ülke arasındaki seyahatlerde vize kolaylıkları ve turizmde görülen artış, gençler ve akademisyenler arasında da artan etkileşimi destekliyor. Çin üzerinden Avrupa’ya uzanan demiryolu yük taşımacılığının yanı sıra limanlar üzerinden ticaret ve yolcu trafiği giderek güçleniyor. Bu bağlar, karşılıklı anlayış ve güvenin derinleşmesi adına önemli bir dinamik oluşturuyor.