Marmara Denizi Müsilaj Gözlemleri: Seferden Notlar ve Direnç İçin Stratejiler

İstanbul Üniversitesi Deniz Bilimleri ve İşletmeciliği Enstitüsü’nün Marmara Denizi’nde yürüttüğü sefer, 4 gün önce R/V ALEMDAR II ile başlatıldı. Çalışmaların güney kesiminde müsilajın herhangi bir evresine rastlanmadığı gözlendi; yüzey, su sütunu ve taban habitatlarında inceleme yapıldı.

MÜSİLAJ GENELDE EKİM-KASIM AYLARINDA GÖRÜLÜYORProf. Dr. Cem Gazioğlu ile AA muhabirinin paylaştığı bilgilere göre, Marmara’daki müsilaj olayları genellikle ekim ve kasım aylarında, su sıcaklıklarının düşmesi ve tabakalaşmanın belirginleşmesiyle ortaya çıkıyor.

SİSTEM DENGEDEGazioğlu, güney kıyılarında müsilajın görülmediğini belirterek, dikey karışımın, sıcaklık farklarının ve besin tuzu seviyelerinin dengeli seyretmesini işaret etti. Bu dönemin mevsim geçişinin en belirgin anlarından biri olduğuna işaret eden uzman, yüzey suyu sıcaklıklarında normalleşme eğiliminin görüldüğünü ve karışım derinliğinin arttığını ifade etti. Bu koşullar, fitoplanktonların aşırı çoğalmasını ve organik madde birikimini sınırlıyor.

KİRLİLİK YÜKÜ, MARMARA’NIN EN BÜYÜK SORUNU

RİSK DEVAM EDİYORGazioğlu, bu dönemde gözlemlerin olumlu olsa da geçici olduğunu belirtti; sistemin tamamen dengelendiği anlamına gelmediğini ekledi. İklimsel stresler, kirlilik yükleri ve aşırı avcılık devam ettikçe deniz ekosisteminin kırılganlığı ve müsilaj oluşumuna açık olduğu vurgulandı.

EKOSİSTEM TEMELLİ YAKLAŞIM ŞARTDirenci güçlendirmek amacıyla entegre havza yönetimi, atık su arıtımının iyileştirilmesi, balıkçılık baskısının azaltılması ve iklim uyum stratejilerinin aynı anda uygulanması gerektiğini belirtti. Uzman, bilim destekli ve koordineli bir yaklaşımın denizin direncini artıracağını ve müsilajın kalıcı biçimde önüne geçileceğini kaydetti.

SON YILLARIN EN KAPSAMLI BİLİM SEFERİİstanbul Üniversitesi’nin başlattığı bu çalışma kapsamında Marmara Denizi’nin ekosistemi, deniz tabanı, biyolojik çeşitlilik ve müsilaj riskleri çok yüksek çözünürlüklü yöntemlerle inceleniyor. Gebze Teknik Üniversitesi, Dokuz Eylül Üniversitesi ve İstanbul Üniversitesi uzmanlarının katkısıyla yüzeyden derinliğe kadar üç boyutlu haritalama yapılıyor; insansız hava araçları, su altı robotları, çok ışınlı derinlik ölçerler ve sonar sistemleri kullanılıyor.

ERKEN UYARI SİSTEMLERİ GELİŞTİRİLECEKToplanan veriler yapay zeka ve derin öğrenme algoritmalarıyla analiz edilerek müsilajın sebepleri, oluşum süreçleri ve gelecekteki riskler değerlendirilecek. Seferin amacı, Marmara Denizi için etkili erken uyarı sistemlerini geliştirmek ve ekosistemin sürdürülebilirliğini desteklemek olarak belirtildi.

Kaynak: Ensonhaber