İstanbul’un Ocak Ayı Hava Kalitesi Analizi: PM10 Seviyelerinde Yıllık Karşılaştırma ve İlçe Bazında Dağılım

İTÜ bünyesinde İstanbul’un hava kalitesine dair detaylı bir inceleme yürütüldü. Çalışma, Uçak ve Uzay Bilimleri Fakültesi Meteoroloji Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Toros koordinatörlüğünde yapıldı ve İstanbul’daki Ocak ayı PM10 değerlerini 2025 ile 2026 yılları arasındaki karşılaştırmalı dönemde ele aldı.

Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı ile İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin (İBB) hava kalitesi ölçüm istasyonlarından elde edilen veriler temel alındı. Sonuçlara göre Ocak ayı boyunca İstanbul’da ortalama PM10 konsantrasyonu 26,5 mikrogram/metreküp olarak kaydedildi ve bu değer 2024 Ocak’ına göre %36’lık bir iyileşmeyi işaret ediyor. 24 istasyonda ölçülen bu değerler, önceki yılın aynı dönemine göre belirgin bir düşüş gösterdi.

İlçe bazında en yüksek kirlilik Kağıthane 1 istasyonu, metreküp başına 46,4 mikrogram ile listenin başında yer aldı. Bunu Tuzla (44,0 mikrogram) ve Sancaktepe (39,8 mikrogram) takip etti. En temiz ilçe ise Sultangazi olarak belirlendi ve Sultangazi 1 istasyonu 8,4 mikrogram/metreküp ile en düşük değeri kaydetti. Büyükada ve Sarıyer istasyonları ise sırasıyla 11,8 ve 15 mikrogram/metreküp değerlerinde kaldı.

Ocak ayında partikül madde kirliliği 21 istasyonda azalmış, 2 istasyonda artış göstermiş ve 1 istasyonda değişiklik olmamıştır. Bir önceki yılın aynı dönemiyle karşılaştırıldığında en büyük azalma %83 ile Sultangazi 1 istasyonunda gerçekleşti. Ardından Kadıköy ve Bağcılar istasyonları, sırasıyla %53 ve %52 oranında düşüş kaydetti. Kirliliğin en çok arttığı istasyonlar ise Yenibosna (%35) ve Arnavutköy (%25) olarak kayda geçti.

İlçe ilçe ortalamalar İstanbul’daki istasyonlar üzerinden elde edilen PM ortalamaları, şehrin genel tabloya dair ayrıntılı bir çerçevesini sundu. Prof. Dr. Hüseyin Toros, hava kalitesinin en önemli sorunlardan biri olduğunu ve sağlığı doğrudan etkilediğini belirtti. Fosil yakıt kullanımının atmosfere yaydığı kirletici maddelerin miktarını azaltmanın ancak ölçüm ve şeffaf verilerin kamuoyu ile paylaşılmasıyla mümkün olduğuna vurgu yaptı.

Toros’a göre İstanbul’da yaklaşık 6 milyon araç, trafik yoğunluğunu artırmakta ve emisyonlar ile partiküller üzerinde etkili olmaktadır. Hava kalitesinin iyileşmesinde meteorolojik faktörlerin belirleyici olduğuna dikkat çekildi. Özellikle yağışlı ve rüzgarlı havalarda kirleticilerin dağılımının artmasıyla hava kalitesi olumlu yönde değişti. Bu nedenle geçmiş dönemde alınan önlemlerle beraber bireysel davranış değişikliklerinin de hava kalitesinin korunmasına katkı sunduğu ifade edildi.

Kaynak: Anadolu Ajansı (AA). Ayrıca Ensonhaber tarafından da bilgi paylaşımı yapıldı.