Geleceğe Miras: Side Antik Kenti’nde 40’ı Aşan Noktada Kazı ve Restorasyon

Geleceğe Miras Projesi kapsamında Side Antik Kenti’nin Manavgat ilçesinde yürütülen çalışmalarda 2022’den bu yana 40’tan fazla noktada kazı, restorasyon ve çevre düzenleme faaliyetleri devam ediyor. Side Müzesi’nde gerçekleştirilen ve “80. Yılına Doğru Side Kazıları” başlıklı söyleşide arkeolojik çalışmaların geçmişi ve gelecek vizyonu masaya yatırıldı.

Söyleşide, Side Kazı Başkanı Prof. Dr. Feriştah Alanyalı ile Anadolu Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Sabri Alanyalı’nın katılımıyla, Side’nin tarihsel gelişimi, gün yüzüne çıkarılan buluntular ve koruma çalışmalarının nasıl hız kazandığı ele alındı. Moderatörlüğünü Side Müzesi Müdürü Melih Kılınç’ın üstlendiği oturumda, kasım 2022’de temelleri atılan Geleceğe Miras Projesi kapsamında yürütülen çalışmalar ayrıntılı olarak değerlendirildi.

Alanyalı, “bugüne kadar 40’tan fazla noktada çalışma yürütülüyor” ifadesiyle projenin geniş kapsamını vurguladı. Ham madde olarak doğa ve denizsurlarının restorasyonu da dahil olmak üzere kazı, çevre düzenlemesi ve basit onarım çalışmalarının sürdüğü belirtildi. Ayrıca Doğu Kapısı’na giden yol üzerindeki Batı Kapısı’nda yürütülen restorasyonlar da projeler arasındadır.

Side’nin geçmişten bugüne nasıl bir destinasyon olduğunu hatırlatan Alanyalı, 60’lı yıllardan itibaren bilinen bir turizm merkezi olmasının, son yıllarda ziyaretçi davranışlarında değişikliklere yol açtığını ifade etti. Bakanlığın başlattığı proje sayesinde tarihi doku yeniden ön plana çıkarılırken, ziyaretçiler için karşılama merkezi ve gezilecek rotalar da oluşturuldu. Bu güzergahlardaki önemli anıtsal yapıların restorasyonu ve kazı çalışmaları tamamlandı.

Söz konusu çalışmaların ziyaretçi sayısında belirgin bir artışa yol açtığına dikkat çekildi. Günümüzde Side, akademik yayının ötesinde sosyal medya üzerinden de önemli bir gündem haline gelmektedir. 2009’dan beri sürdürülmekte olan kazılar büyük bir alanda yürütülüyor; yaklaşık 250 bin metrekarelik bir alanda, 150 parselde elde edilen bulgular Kentin tarihsel gelişimine ışık tutuyor. Kara surlarındaki kurtarma kazılarında bölgeden 600–700 kamyon kum çıkarıldığı ifade edildi.

Söyleşide, Helenistik döneme ait planlı kent dokusu ile Roma İmparatoru Hadrianus dönemindeki gelişimin izleri, Side’de yürütülen çalışmalarla gün yüzüne çıkarıldı. Bu çalışmalar yalnızca yeni arkeolojik bulgular elde etmekle kalmayıp, antik kentin özgün kimliğini koruyarak ziyaretçilere sunulmasını da amaçlıyor.