Gümüşhane Limon Ağacının Taşınması ve Kütüphane Projesi: Kent Hafızasının Korunması

Gümüşhane İl Halk Kütüphanesi, 60 yıldır kent hafızasının simgesi olan limon ağacını yeni kütüphane binası için yerine aldırdı. Eski binanın deprem dayanıklılığının yetersiz bulunması üzerine yıkılarak yeniden inşa edilmesi planlandı. Fidanken kütüphaneye verilen bu ağaç, zaman içinde toprakla bütünleşerek kentin tarihine damgasını vurdu ve uzmanlar tarafından özel bir koruma süreciyle ele alındı.

KTÜ Orman Fakültesi’nin teknik raporu doğrultusunda ağacın kök yapısı ve toprak yapısı incelendi; ardından sökülerek Geçici olarak Gümüşhane Üniversitesi kampüsüne taşındı. Yeni kütüphane inşaatı tamamlandığında ağacın yeniden toprağa ekilmesi hedefleniyor. Bu süreçte İl Halk Kütüphanesi ise Gümüşhane Kültür ve Turizm Müdürlüğü binasında hizmet vermeye devam edecek.

İl Kültür ve Turizm Müdürü Nihal Sürmeli AA’ya yaptığı açıklamada, kent için yeni bir kütüphaneye kavuşmanın heyecanını paylaştı ve sürecin titizlikle yürütüldüğünü belirtti. Sürmeli, kent hafızasını taşıyan bu ağacın yaşamının sürdürülebilirliğini güçlendireceklerini vurguladı.

Prof. Dr. İbrahim Turna, KTÜ Orman Fakültesi’nden, kütüphanenin yeniden yapılmasının zaruri olduğunu ve taşınan ağacın bulunduğu yerde korumanın mümkün olmadığını ifade etti. Taşınma öncesinde ön budamanın yapıldığı ve kök sisteminin güvence altına alındığı, ağacın toprağıyla birlikte taşındığı belirtildi. Turna’ya göre serin ve kuru iklim koşullarıyla 60 yıllık dönem, kütüphanenin sera etkisiyle mümkün olmuştur; kent koşulları altında bu sürenin uzaması bir ihtimal olarak görüldü.

Prof. Dr. Oktay Yıldız (Gümüşhane Üniversitesi Rektörü) ise ağacı korumak için üniversitede uygun bir alan oluşturulduğunu ifade etti. Ağacın yalnızca biyolojik bir varlık olmadığını belirten Yıldız, aynı zamanda kent kültürünün bir parçası olduğunu söyledi: “Çocukluğunda burada kitap okuyan insanlar bugün 60-65 yaşında. Bu ağaç onların yaşamında özel bir yere sahip.”

Doç. Dr. Neva Doğan (TEMA Vakfı Gümüşhane İl Temsilcisi) süreç boyunca tüm alternatiflerin değerlendirildiğini vurguladı. Doğan, çalışmaların dikkatle sürdürüldüğünü belirterek, vatandaşların endişe etmemesini ve ağacın yaşamını en iyi koşullarda sürdürmeyi amaçladıklarını belirtti.