Tyana Antik Kenti’nde Sekizgen Kilise Temelleri ve Mezarlık Analizleri Hız Kesmiyor

Niğde’nin Bor ilçesi Kemerhisar beldesindeki Tyana Antik Kenti’nde yürütülen arkeolojik kazılar, Geç Roma Dönemi’ne ait sekizgen planlı kilisenin bulunduğu bölgedeki 42 mezar arasında 18’inin gün yüzüne çıkarılmasıyla dikkat çekiyor. Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın “Geleceğe Miras Projesi” kapsamında sürdürülen çalışmalar, dönemin gömü gelenekleri ve sosyal yaşamına dair önemli ipuçlarını ortaya koyuyor.

Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Osman Doğanay başkanlığındaki heyet, kazıların 1 Nisan’da başladığını ve şu anda dördüncü aya kadar ilerlediğini belirtti. Tyana su kemerlerinin turizme kazandırılması hedefiyle yürütülen çalışmalar, kilisenin konumuna odaklanmakta ve bu yapının giriş ile sunak arasındaki ana koridorunda detaylı kazılar yapmakta.

Hacettepe Üniversitesi Antropoloji Bölümü’nden Prof. Dr. Ömür Dilek Erdal ise insan iskeleti kalıntılarını incelemek üzere ekiplere katıldı. Mezarlıkların kilisenin batı nefinde bulunduğunun tespitiyle bu alana yoğunlaşan çalışmalar, iki yıldır sürecek kazıların bir parçası olarak değerlendiriliyor. Kilisenin erken Hristiyanlık dönemlerinde inşa edildiği ve çeşitli dönemlerde yenilenerek nekropol olarak kullanıldığı yönündeki bulgular da giderek netleşiyor.

“4 aşamalı mezarlık kullanımı” hipotezi, Erdal’a göre mezar kayıtlarında netleşen katmanlı yapı ile pekişiyor. İlk gömülerin halk gömüsü olarak görüldüğü, kilisenin ise zaman içinde farklı evrelerde genişleyerek yeni inşa ve kullanım süreçlerine tabi tutulduğu savunuluyor. Mezarlar, kilisenin ilk evrelerinde özel statüye sahip bireylere ait olabilir; bu durum, kazılar ilerledikçe daha netleşecek.

Şu ana kadar yaklaşık 42 mezar tespit edildi ve bunların 18’i açıldı. Gelecek sezon için 2 mezarın daha gün yüzüne çıkarılması planlanıyor; kalan 22 mezarın ise incelenmesi amacıyla bekletildiği kaydedildi. Üst düzey arkeolojik ekip çalışmalarına devam ederken elde edilen bulgular, Tyana’nın tarihsel dokusunu daha da netleştiriyor.