Ertuğrul Gazi Türbesi Saygı Nöbeti: Alp Timinin İcra Ettiği Saat Başına Devir Teslim Seremonisi

Osmanlı’nın kurucusu Osman Gazi’nin babası Ertuğrul Gazi Türbesi’nde, jandarma uzman çavuşlardan oluşan yaklaşık 14 kişilik bir tim tarafından saat başı gerçekleştirilen saygı nöbeti değişimi, ziyaretçilerin ilgisini çekecek biçimde tarihi atmosferine uygun şekilde yeniden düzenlendi. Türkiye’nin Bilecik ili Söğüt ilçesinde, Jandarma Ulaştırma Eğitim Merkezi Komutanlığı bünyesinde görev yapan bu ekip, törenin düzenli ve saygılı bir şekilde yürütülmesini sağlıyor.

Geleneksel kıyafetler ve dönemsel savaş aletleriyle donanmış olan nöbet değişiminde, 09.00 itibarıyla başlayan ve her saat başında tekrarlanan devir teslim, akşam 18.00’e kadar sürüyor. Bu uygulamanın temel amacı, türbeyi ziyaret edenlere dönemin atmosferini hatırlatmak ve saygı duruşunun ritmini güçlendirmek. 2017 yılında Bilecik Valiliği ile Jandarma Genel Komutanlığı arasında imzalanan protokol kapsamında yürütülen uygulama, yaklaşık dokuz yıldır kesintisiz devam ediyor; yalnızca 2020 yılında, Kovid-19 salgını nedeniyle mart ve nisan aylarında kısa bir ara verilmişti.

Söylemler güncellendi ve seremonide kullanılan metinler, ziyaretçilerin ilgisini artırma amacıyla tarihsel unsurlara bağlı kalarak yeniden düzenlendi. Muhafız Bölük Komutanı Jandarma Üsteğmen Feyyaz Onur Çağlar, bu nöbetin Alp olarak adlandırılan tamamen uzman çavuşlardan oluşan bir tim tarafından yürütüldüğünü belirtiyor. Saat 09.00’da başlayan ve her saat başında devreden nöbet, gün boyunca süren bir tören olarak icra ediliyor.

Çağlar, bu görevin seçilmiş jandarma uzman çavuşları arasından 30 günlük yoğun bir eğitim sürecinin ardından yürütüldüğünü ifade ediyor. Yürüyüş, duruş ve nöbette kullanılan sözlerin titizlikle üzerinde çalışıldığını vurguluyor ve nöbeti sürdürenlerin büyük bir sorumluluk bilinciyle hareket ettiğini belirtiyor.

Ziyaretçilerin artış gösterdiği dönemlerde saygı nöbeti, yurtiçi ve yurtdışından gelen ziyaretçiler tarafından büyük ilgiyle izleniyor. Uzman Çavuş Uğur Birdal’a göre, Ertuğrul Gazi Türbesi’nde tutulan bu nöbet, Osmanlı devleti için temel olan sadakat, düzen ve töreye bağlılık değerlerini simgeliyor. Nöbetin, devlet töresine bağlılığı ve manevi değerleri temsil eden bir uygulama olduğu ifade ediliyor.

Seremonideki başlangıç ve devam eden sözler şu şekilde yankılanıyor: Alp başının “Alpler, kuruluşun ve kurtuluşun beşiği Ertuğrul Gazi Han huzurunda var olsun töremiz, kutlu olsun nöbetimiz, amin. Yürüyün Alpler yürüyün.” diye başlayan ve “Yeryüzünü döşek atını kanat bilen…” şeklinde devam eden anlatım, nöbeti devralan Alp’in ifadeleriyle devam ediyor. Nöbet değişimi Alp başının Alp’lere “Zırhımız iman, pusatımız adalet, hedefimiz Nizam-ı Alemdir. Yürüyün Alp’ler yürüyün.” sözleriyle tamamlanıyor.

Kaynak: AA / Muhsin Arslan – Kültür Sanat