Likopen Nedir? Likopen İçeren Besinler Nelerdir?
Likopen, genel olarak domates suyu, domates sosu, ketçap veya çiğ olarak tüketilen domateslerde yüksek oranda bulunur. Peki, likopen nedir? Likopen içeren diğer besinler nelerdir?
LİKOPEN NEDİR?
Likopen, antioksidan özellikleri bulunan bir bitki besin maddesidir. Karotenoidler adı verilen bir dizi pigmentten biridir. Bu inanılmaz küçük molekül ilk olarak 1910’da izole edildi ve tam molekül yapısı 1931’de keşfedildi.
Likopen içeren besinler tüketildikten sonra, likopen kanda dolaşır ve esas olarak karaciğer, deri, adrenal, akciğerler, kolon, prostat ve testisler dahil olmak üzere vücudun yağ dokularında ve organlarında depolanır.
Likopenin insan sağlığındaki birincil rolü hastalık riskini azaltmaya yardımcı olabilecek bir antioksidan olmasıdır. Antioksidanlar, vücudumuzda oksidatif stres oluşturan serbest radikaller adı verilen reaktif bileşiklerin aktivitesini nötralize eder.
Likopenin sağlığa faydasına dair en güçlü kanıt, kan basıncını düşürücü etkisiyle ilgilidir. Günde 12 miligramdan (mg) fazla likopen tüketmenin, özellikle yüksek tansiyonu olan kişilerde kan basıncını düşürdüğü gösterilmiştir.
Bazı gözlemsel çalışmalar likopen açısından zengin bir diyet ile meme, prostat ve akciğer kanserleri de dahil olmak üzere bazı kanser türlerinin riskinin azalmasında bir ilişki olduğunu göstermiştir. Bununla beraber, bu alanlarda araştırma tutarsızdır ve randomize kontrollü çalışmalar, gıdalardan likopen tüketilmesi veya kanserin önlenmesi veya tedavisi için takviyelerden tutarlı bir yarar göstermemiştir.
Araştırmaların sınırlı olmasına rağmen likopen, güneşe maruz kalındığında cilt üzerindeki zararlı etkilerine karşı koruma sağlayabileceğini göstermektedir. Bununla birlikte, bir kişi likopen açısından zengin bir diyet tüketse bile kullanılması gereken güneş koruyucu yerine geçmez.
LİKOPEN İÇEREN BESİNLER NELERDİR?
En önemli likopen kaynağı domates ve domates ürünleridir. Domates, doğada bulunan en zengin likopen kaynağıdır. Isıl işlem görmüş domatesin içindeki likopen maddesi arttığı için, domates ürünleri çiğ domatesten bile daha iyi birer likopen kaynağıdır. Aynı zamanda kurutulmuş kayısı, portakal, kuşburnu, kurutulmuş kayısı, guava meyvesi, papaya, pembe greyfurt ve karpuz da likopen içeren besinler arasındadır.