Görüşmelere göre hastalara sorulan başlıklar arasında en çok etki edenler şunlar oldu: hastaya yeterli zaman ayırmak birinci, hastalık ve tedavinin sade anlatımı ikinci ve hekim tutumu ile iletişim becerileri ise belirleyici. En az önemli olanlar ise sosyal medya hesapları, internet yorumları ve reklamlar gibi unsurlar oldu. Bu tablo, hastanın aradığı şeyin popülerlik değil, güven olduğuna işaret ediyor.

Bilim ne diyor? Küresel çalışmalar da benzer sonuçları paylaşıyor: iyi iletişim ve hastaya ayrılan zaman en etkili etkenler; sosyal medyanın hekim seçimine etkisi sınırlı; online puanlama ve yorumların güvenilirliği sınırlı; yüz yüze kurulan güven ilişkisi belirleyici. Bazen çok tanınan bir hekimin hastalar tarafından özellikle tercih edilmediği, paylaşımlardan çok kişinin karşısında hekimin davranışının belirleyici olduğu gösteriliyor.

Sosyal medyanın yaydığı yanlışlar son yıllarda sağlık hizmetlerine erişimin artmasıyla ortaya çıktı. Bu durumla bağlantılı olarak bilginin büyük kısmı sosyal medyada dolaşıma giriyor; fakat bazı yanlış kanaatler de güç kazanıyor. En sık görülen yanılgılar arasında takipçi sayısının kalite göstergesi olduğu, reklam veren hekimin daha başarılı olduğu, internetteki yorumların bilimsel veri gibi algılandığı, tıbbın hızlı ve kesin sonuç üreten bir alan olduğu ve bilginin pazarlama diliyle sunulduğu gibi noktalar yer alıyor. Hastalar çoğu zaman duygusal bir anda yazılan yorumları bilimsel raporlar olarak okuyabiliyor; oysa cerrahinin başarısı komplikasyon yönetimi ve klinik deneyim gibi unsurlarla belirlenir ve bu gibi etmenler genellikle metinlerin arasına saklı kalır.

Medya bu süreçte sağlık bilgisini kısaltılmış videolara ve sloganlara indirgerken, gerçekçi olmayan beklentiler doğurabilir. Her hastalığın riskleri ve tedavi süreçleri farklıyken tek tip çözümler sunulduğu izlenimi yaratılır. Ayrıca sağlık alanında otoritenin bulanıklaşması da riskli bir durumdur; tıp eğitimi almamış kişiler milyonlarca kişiye “sağlık tavsiyesi” verebiliyor ve bu durum özellikle hassas hasta grupları için ciddi tehlike oluşturuyor.

Hastanın sessiz ama net tercihi: Güven Araştırmaya katılan 147 kişi, hekimden çok güven arıyor. Hekimin dinlemesi, açıklaması, vakitten özenle yararlanması ve saygılı ve sakin tavrı en çok vurgulanan özellikler oldu. Bu nedenle sosyal medya pazarlaması, bir hekimin başarıyı garantilemez. Doğru kullanıldığında bilgiye katkı sunabilir; yanlış kullanıldığında ise hekim–hasta güven ilişkisini zedeler.

Sonuç Bilimin net mesajı açık: sağlık bir reklam meselesi değildir. Hekim seçimi, takipçi sayılarına göre yapılmamalı; esas değişimi getiren, hastaya ayırılan zamandır. Sonuç olarak, algoritmalar değil, hastaya zaman ayıran hekim iyileştirmeyi beraberinde getirir.

Kaynak: Muhammed Furkan Güneş, Haberler.com

The post Görüntülerle Gelen Yanlıştan Doğruya: Sağlıkta Güven ve Hekim Seçiminde İnternetin Rolü first appeared on Magazin Haber Ajansı.

• Hasarlı yapılara kesinlikle girmeyin: Çökme veya başka tehlikeler riski nedeniyle, bilmeden zarar görmüş binalara giriş yapmak ciddi kazalara yol açabilir.
• Riskli yapıların çevresinde bulunmayın: Bu yapıların yıkılma ihtimali yüksek olduğundan, güvenliğiniz için uzak durmanız gerekir.
• Haberleşme planınızı önceden yapın: Telefon hatlarının yoğun olması nedeniyle, kısa mesaj servisi (SMS) ve internet tabanlı mesajlaşma uygulamaları üzerinden iletişim kurmak daha sağlıklı olacaktır.
• Resmi uyarıları takip edin: Yetkililerin yaptığı açıklamaları ve uyarıları düzenli olarak dinleyin veya takip edin. Bu bilgiler, güvenliğiniz açısından çok önemlidir.
• Güvenlik ve iletişim konusunda bilinçli olun: Aile bireyleriyle iletişim planı oluşturun ve acil durumlar için toplanma noktalarını belirleyin.

Unutmayın, bu tür doğal afetlerde soğukkanlı kalmak ve doğru adımlar atmak hayat kurtarır. Güvenliğinizi ve sevdiklerinizi korumak için alınan önlemleri ihmal etmeyin.

The post Deprem Sonrası Güvenlik ve İletişim Önlemleri first appeared on Magazin Haber Ajansı.

İstanbul Emniyet Müdürlüğü, internet üzerinden elektronik eşya satışı vaadiyle 430 kişiyi dolandıran üç kişilik bir aile şebekesini çökertti. Şüpheliler, mağdurlarını kandırmak için sahte kargo irsaliyeleri kullandılar.

İnternet Üzerinden Elektronik Eşya Dolandırıcılığı

Asayiş Şube Müdürlüğü Dolandırıcılık Büro Amirliği ekipleri, internet üzerinden satın alınan elektronik eşyaların teslim edilmediğine dair gelen çok sayıda ihbar üzerine harekete geçti. Yapılan detaylı araştırmalar sonucunda, dolandırıcılık faaliyetlerini aile bireyleri aracılığıyla yürüten bir şebeke tespit edildi.

Oto Yıkamacı Görünümlü Dolandırıcılık Üssü

Şüphelilerin, Küçükçekmece’de bir oto yıkama işletmesini ofis olarak kullandıkları belirlendi. 12 ayrı suç kaydı bulunan B.A. (38), bir suç kaydı olan A.A. (27) ve A.A. (37) adlı aile üyelerinin, bu iş yerini dolandırıcılık faaliyetleri için üs haline getirdikleri tespit edildi.

Sahtelikte Usta: Kargo İrsaliyeleriyle Mağdurları Kandırdılar

Dolandırıcılar, internet siteleri üzerinden uygun fiyatlı elektronik eşya ilanları vererek, satın almak isteyen kişilerin güvenini kazandılar. Ödemeyi yapan müşterilere ise sahte kargo irsaliyesi fotoğrafları göndererek, ürünün yolda olduğunu iddia ettiler. Bu aldatıcı yöntemle Türkiye genelinde yaklaşık 430 kişiyi dolandırdıkları belirlendi.

Operasyonla Yakalandılar

Düzenlenen operasyon sonucunda, aynı aileden biri kadın üç kişi gözaltına alındı. Şüphelilerin kullandığı altı cep telefonu ve bir bilgisayar, kanıt olarak emniyete teslim edildi. Emniyetteki işlemlerinin ardından adliyeye sevk edilen şüpheliler, tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Mağdurların Dikkatli Olması Gerekiyor

Yetkililer, internet üzerinden alışveriş yaparken dikkatli olunması gerektiğini vurguladı. Özellikle çok uygun fiyatlı ürünler konusunda şüpheci olunması ve satıcıların güvenilirliğinin araştırılması büyük önem taşımaktadır.

İnternet Üzerinden Dolandırıcılık Olayları Artıyor

Son yıllarda internet üzerinden yapılan dolandırıcılık vakalarında dikkate değer bir artış gözlemleniyor. Yetkililer, vatandaşları bu tür dolandırıcılık yöntemlerine karşı dikkatli olmaları yönünde sürekli olarak uyarıyor.

Dolandırıcılık Mağdurları Ne Yapmalı?

Dolandırıcılık mağduru olan kişilerin, en kısa sürede emniyet birimlerine başvurarak durumu bildirmeleri ve yasal süreçleri başlatmaları son derece önemlidir.

İnternet Alışverişlerinde Güvenlik İpuçları

• Güvenilir ve bilinen e-ticaret sitelerini tercih edin.
• Satıcıların yorum ve puanlamalarını kontrol edin.
• Çok düşük fiyatlı ürünlere karşı temkinli olun.
• Kişisel ve finansal bilgilerinizi koruyun.
• Mümkünse kapıda ödeme seçeneğini kullanın.

Yetkililerden Uyarı

Emniyet yetkilileri, internet üzerinden yapılan alışverişlerde dikkatli olunması gerektiğini belirterek, şüpheli durumlarla karşılaşıldığında derhal güvenlik birimlerine başvurulmasını tavsiye etti.

İnternet Dolandırıcılığına Karşı Alınacak Önlemler

• Güncel antivirüs programları kullanarak cihazlarınızı koruyun.
• Şüpheli e-postaları açmayın ve eklerini indirmeyin.
• Kredi kartı ekstrelerinizi düzenli olarak kontrol edin.
• İki faktörlü kimlik doğrulama yöntemlerini tercih edin.

İstanbul’da Gerçekleşen Operasyonun Önemi

İstanbul’da gerçekleştirilen bu operasyon, internet üzerinden yapılan dolandırıcılıkların ne kadar ciddi boyutlara ulaşabileceğini bir kez daha gözler önüne serdi. Vatandaşların bu tür olaylara karşı daha bilinçli ve dikkatli olmaları büyük önem taşımaktadır.

İnternet Dolandırıcılığına Karşı Bilinçlenme Şart

Teknolojinin gelişmesiyle birlikte dolandırıcılar da yöntemlerini çeşitlendiriyor. Bu nedenle, internet kullanıcılarının sürekli olarak bilinçlenmesi ve güncel dolandırıcılık yöntemleri hakkında bilgi sahibi olması elzemdir.

Yetkililerden Destek Alın

Dolandırıcılık şüphesi taşıyan durumlarla karşılaşıldığında, vakit kaybetmeden yetkililerle iletişime geçmek ve gerekli önlemleri almak, hem bireysel hem de toplumsal güvenlik açısından büyük önem taşımaktadır.

İnternet Güvenliği İçin Eğitimler Düzenlenmeli

Uzmanlar, internet güvenliği konusunda eğitimlerin artırılması ve kullanıcıların bilinçlendirilmesi gerektiğini belirtiyor. Özellikle genç neslin bu konuda daha dikkatli olması için okullarda ve diğer eğitim kurumlarında bilinçlendirme çalışmaları yapılması önemlidir.

The post İstanbul’da İnternet Üzerinden Elektronik Eşya Dolandırıcılığı Operasyonu first appeared on Magazin Haber Ajansı.

Cep telefonu şebekelerinin hizmet vermeye başlamasının yıl dönümü dolayısıyla derlediği bilgiye göre, Türkiye’de 1991’de araç telefonları aracılığıyla 1G teknolojisiyle tanışıldı.

Ülkede internet kullanımı 1993’te, cep telefonuyla görüşme, veri aktarımı ve SMS gönderimine olanak sağlayan 2G teknolojisi ise 1994’te kullanılmaya başlandı.

Dönemin Başbakanı Çiller’in, 23 Şubat 1994’te dönemin Cumhurbaşkanı Demirel’i aramasıyla gerçekleşen ilk cep telefonu görüşmesinin üzerinden 30 yıl geride kaldı.

Sesin yanında datanın da önem kazanmasıyla 2009 itibarıyla 3G’ye geçen Türkiye, 1 Nisan 2016’da mobil cihazlarda internet hızını 10 kat artıran 4,5G teknolojisi sayesinde yeni imkanlara kavuştu.

Türkiye ile birlikte dünyanın bu dönemde kullanmaya başladığı “mobil internet erişim teknolojisi” olarak adlandırılan ve her yere kesintisiz iletişim sağlamak için geliştirilen bu teknolojide “hız” ön plana çıkarken farklı hizmetler de önem kazandı.

Türkiye’de internet kullanımının başlangıç tarihi olarak kabul edilen 1993’ten bugüne geniş bant internet kullanımı hızla arttı.

2008’de 6 milyon olan geniş bant internet abone sayısı, geçen yılın üçüncü çeyreğinde 94,3 milyona, toplam mobil abone sayısı ise 65 milyondan 92,8 milyona çıktı.

4,5G hizmetlerinin sağlıklı verilebilmesi için gerekli fiber yatırımlar yapılmaya devam edilirken işletmecilerin toplam fiber uzunluğu 549 kilometreye ulaştı.

Yeni teknolojiyle mobil şebeke işletmecilerine tahsisli mevcut frekans miktarı 183 MHz’den 549 MHz’ye yükseldi.

VERİ İNDİRME HIZI

4,5G’de hız, kullanılan cihazlara göre değişmekle birlikte veri indirmede 100-150 Mbps’den başlayıp 375 Mpbs seviyelerine kadar çıktı. 2 gigabayt büyüklüğündeki bir video 3G’de 780 saniyede yüklenirken 4,5G’de 54 saniyede indirilebilir hale geldi.

Türkiye’de hizmet sunan işletmecilerin, halihazırda kurulu bulunan 2G, 3G ve 4,5G şebekelerine ilişkin İmtiyaz Sözleşmeleri ve Yetki Belgelerinin bitiş tarihleri 30 Nisan 2029 olarak belirlendi.

Yeni teknolojiyle internet üzerinden artık kesintisiz ve daha hızlı oyun oynanabiliyor. İnternet hızı, frekans, kapsama alanı, baz istasyonu, coğrafi koşullar, şebeke yoğunluğu, cihaz ve internet sitesinin durumuna göre değişiklik gösteriyor.

İnternete bağlanılan cihazlardaki iletişim hızında büyük artış sağlayacak 5G teknolojisiyle çalışan ilk örnekler çeşitli etkinliklerde sergilendi. Türkiye’de 5G teknolojisine yerli ve milli ürünlerle geçilmesi için çalışmalar hızlandırıldı.

NTV

The post Cepten ilk “Alo” diyeli 30 yıl oldu first appeared on Magazin Haber Ajansı.

Yüz kasalarını gevşetirken güçlendiren yoga egzersizlerinin yüze daha esnek, diri ve taze bir yapı kazandırdığını kaydeden Aysun Köse Somuncuoğlu, sözlerine şöyle devam etti:

“Daha pürüzsüz, canlı ve genç bir yüze kavuşmak yalnızca medikal estetik uygulamalarla sınırlı değil. Doğal yolla yaş almanın etkileriyle savaşta cilde yardımcı olan yüz yogası, güzellik rutinine bütünsel bir yaklaşım getiriyor. Kaş çatma, alın, dudak ve kaz ayağı çizgileri gibi yüzün endişe merkezlerini hedefleyen egzersizler, yalnızca cilt yüzeyinde değil bütünsel sağlıkta da iyileştirici bir etki yaratıyor. Düzenli yüz yogası egzersizleri cilde ihtiyacı olan ışıltıyı verirken stres, endişe ve düzensiz uyku sorunlarının ortadan kaldırılmasında destekleyici bir rol üstleniyor.”

‘Doğru tekniklerle düzenli olarak yapılmalı’

Yüz yogasının internette ve sosyal medya platformlarında sıkça rastlanan videolardaki egzersizlerle günlük güzellik ritüeli haline dönüştüğünü belirten Somuncuoğlu, “18 yaşın üstündeki herkesin uygulayabileceği egzersizler, uzmanların denetiminde doğru tekniklerle düzenli yapıldığında verimli sonuçlar veriyor. Evde bilinçsizce yapılan bu tür egzersizler, sağlık açısından bir tehlike yaratmasa da maalesef boşa giden bir zamandan öteye geçemiyor. Cildin doğru noktalarına uygulanmayan egzersizlerin rahatlatıcı cilt masajından bir farkı kalmıyor” uyarısında bulundu.

Güzelliğin en doğal formülü

Botoks ve benzeri medikal estetik uygulamalara kıyasla güzelliğin en doğal formülünü sunan yüz yogasıyla 6 yıl önce tanıştığını söyleyen Aysun Köse Somuncuoğlu, “Bu süreçte cildim büyük bir dönüşümden geçti. Bu deneyimi herkesin yaşayabilmesi için kapsamlı eğitimler aldım ve araştırma çalışmalarına katıldım. Daha sonra eğitimci ve danışman oldum. Başta müzisyenler olmak üzere sanatın farklı dallarıyla ilgilenenler tarafından ciddi bir talep gören eğitimler sırasında egzersizlerin erkeklerde daha hızlı bir etki yarattığına şahitlik ettim” yorumunu yaptı.

The post Yüz yogası egzersizleriyle cildi gençleştirmek mümkün mü? first appeared on Magazin Haber Ajansı.

1-Cildinizi düzenli temizleyin

Düzenli cilt bakımı sağlıklı bir cilt için olmazsa olmazların başında gelir. Maske kullanımıyla gelen akne, komedon (beyaz, siyah renkli, iltihaplı noktalar) gibi sorunlar düzenli cilt bakımı ile azlatılabilir. Ancak cilt bakımının yanında mutlaka destekleyici bir tedavi de gerekebilir. Hekiminizin cilt tipinize uygun olarak önereceği yağ bazlı bir temizleyici ile cildi arındırıp, sonrasında su bazlı bir temizleyici ile cilt temizlenebilir. 

2-Yeterli ve kaliteli uyuyun 

Yeterli ve kaliteli uyku cildi daha hızlı yeniler. Gece salgılanan melatonin güçlü bir antioksidandır. Gün içerisinde güneşin ve çevrenin ciltte yol açtığı hasara karşı, daha hızlı toparlanmaya olanak verir. Bu nedenle gece mutlaka yatak odasında yatılmalı, televizyon başında uyumamalı, odanın yeterli ısıda, havadar ve karanlık olmasına dikkat edilmelidir. 

3-Sağlıklı beslenin 

Sağlıklı beslenme cilt için olmazsa olmazlardandır. Antioksidandan ve proteinden zengin beslenmek cildin daha sağlıklı görünmesine olanak sağlar, kolajen sentezini destekler. Hazır gıdalar insülin direnci ile birlikte akne problemlerini artırabilir. Bu nedenle hazır gıda ve abur cubur tüketiminden kaçınarak, mevsim sebze ve meyvelerinden tüketmeye özen gösterin.   

4-Makyajınızı çıkarmadan uyumayın 

İş gereği yoğun makyaj yapanlarda, iki aşamalı cilt temizliği cildi daha iyi arındırmak için önem kazanır. Özellikle uyku saatlerinin gece geç saatlere sarktığı zamanlarda, yorgunluğun da etkisiyle kimi zaman makyajlar temizlenmeden yatılabiliyor. Bu da cilde hasar vererek, bazı komplikasyonlara neden olabiliyor. Bu nedenle ne kadar yorgun olursanız olun makyajınızı temizlemeden yatmaktan kaçının.  

5-Vitaminlerden destek alın

Mutlaka hekime danışmak şartıyla, cildi besleyici vitaminlerden destek alabilirsiniz. Özellikle gündüz kullanılan C vtaminli serum ve kremler cildi gün içerisinde güneşin, stresin ve diğer çevresel faktörlerin yıpratıcı etkisine karşı korur. Ancak yüksek dozlarda kullanımı cildi tahriş edebilir. Bu nedenle gelişigüzel değil, hekiminizin tavsiyesiyle ilerleyin. 

6-Cildi besleyen yağlar kullanabilirsiniz, ama!

Son yıllarda doğal içerikli ürünlerin kullanımının hızla artmasıyla birlikte cildimiz için de klasik nemlendiriciler yerine doğal yağ kullanımı artıyor. Ancak eş dost tavsiyesiyle ya da internetten ‘doğal’ oldukları belirtilen yağları gelişigüzel kullanmak fayda yerine zarar getirebilir. Hindistan cevizi yağı, zeytinyağı,  argan yağı, jojoba yağı, papatya yağı, çay ağacı yağı, biberiye yağı, badem yağı, sandalağacı yağı gibi onlarca çeşit yağ bulunmakla birlikte, her biri ‘bitkisel, doğal’ gibi görünen bu yağlar her cilt tipine uygun olacak diye bir kural yoktur. Alerjik reaksiyonlara ve tahrişlere yol açabilir. Üstelik bazılarını cilde doğrudan sürmemek gerekir. Bu yağları kullanmadan önce hekime danışmak gerekir. 

The post Bir kendini sevme göstergesi: Kişisel sınırlarımızı nasıl koruruz? first appeared on Magazin Haber Ajansı.

The post Salgının getirdiği yeni yaşam şekli bazı ürünlerin satışına yansıdı first appeared on Magazin Haber Ajansı.

Bugün dünyayı en çok değiştiren buluşlar arasında internet, zirvenin açık ara sahibi. Öyle ki artık hayati bir ihtiyacımız haline geldi. Belki günlük yaşamınız içerisinde internete çok ihtiyaç duymuyor, bu ihtiyacı kendi kişisel yaşamanızla bağlaştıramıyorsunuz. O halde şöyle açıklayalım: Tüm dünyada aniden elektrikler kesilse, büyük bir kaos ortamı ortaya çıkar. Bu kaosun dolaylı yoldan tetikçisi ise internetin yokluğu olur. Neden mi? Günümüz küresel finans dünyasındaki para miktarının sade %10’unun kağıda basıldığı söyleniyor. Kalan para veriler halinde dijital ortamlarda bunuyor. Para göndermek istediğinizde veri gönderiyorsunuz. 

Veriler veriler… Herkese yeteri kadar anlamlı gelmiyorlar. Bu nedenle interneti, yerleşik hayata geçen insanlığın tarım yapmak için açtığı su kanallarına benzetin. Bütün dünyanın bir tarla olduğunu, istediğiniz her şeyi ekebilidiğinizi, ektiğiniz şeylerin kolayca filizlendiğini, hatta asla kurumadıklarını düşünün… Tüm dünyanın geleceği artık internete bağlıyken siz onu ne kadar tanıyorsunuz?

İnternetin tarihine olabildiğince kısa notlarla değindiğimiz yeni TeknoTarih bölümüne hoş geldiniz. Sözü daha fazla uzatmadan, bu yazıyı okumanıza vesile olan teknolojinin kökenlerine hep birlikte bakalım:  

1728: Evet, o kadar geçmişe gidiyoruz. 

Londra’da yaşayan bir harita sanatçısı sanatçısı Ephraim Chambers, “Evrensel Sanat ve Bilim Sözlüğü” adında bir ansiklopedi hazırlayıp yayınlar. Chambers, bu kitap içerisinde insanlığa dair var olan tüm bilgileri ve bileşenleri açıklamaya, onları bir araya getirmeye çalışır. Amacı o güne kadar yapılmamış bir bilgi kaynağı oluşturmaktır. Bu size bir yerlerden tanıdık geliyor mu? 

1910: Temel yapıtaşları  

Belçika’da yaşayan avukat Paul Otlet ve bibliyografyacı Henri La Fontaine, dünyanın ilk bilgi merkezi için bir depo tasarladılar. Bu depoda 15 milyondan fazla dizin kartı, 100 bini aşkın dosya ve milyonlarca görüntü barındırılıyordu. 1934 yılına geldiğimizde avukat Otlet, gelecekte insanların birbirlerine bağlanabilen mekanik beyinlere sahip olacağını söylüyordu. Hatta kendisi, bu bağlantının da radyo sinyalleri ile kablosuz olarak gerçekleşeceğini öngörmüştü.  

1936: Bilim kurgu gerçeğin ilk aşamasıdır

Görünmez Adam ve Dünyalar Savaşı gibi bilim kurgu kültlerinin yazarı, füturist Herbert George Wells (H.G. Wells), tüm insanlık bilgisine, dünyanın her yerinden ulaşılabileceğini yazdı. Dünyanın herhangi bir yerinde, herhangi bir zamanda, herhangi bir öğrencinin, örneğin ders çalışmak için bu ortamı kullanabileceğini söyledi. Welss, bu bilgi merkezini bir depoya benzetiyordu. İnternet yoktu, ancak düşüncesi oluşmaya başlamıştı. 

1945: Önce araç lazım

Bilim insanı Vannevar Bush, günümüzün bilgisayarlarının temeli olarak varsayılan bilimsel bir argüman ortaya koydu. Teorik olarak tasarladığı ve Memex adını verdiği bir bilgisayar üzerine makale yazmıştı. Bu bilgisayarın özellikleri arasında kablosuz ya da kablolu bağlantılar, yazı ve metin alışverişi, ses analizi ve sesle yazma gibi kavramlar da vardı. Elbette teoride kaldı, ancak çok kısa bir süre için. 

1951: Dünyayı değiştiren bir anne

Sonradan dünyanın adını duyacağı Tim Barners-Lee’nin annesi Mary, o yıllarda Manchester Üniversitesi’ne gidiyordu. Mary, ticari olarak satılan ilk genel amaçlı bilgisayar Ferranti Mark 1’i geliştiren ekipte yer alıyordu. Tim’in babası da Ferranti adına çalışıyordu, Tim daha küçük yaşlarında bilgisayar dünyasıyla tanışmıştı.  

1957: İnsanoğlu tembeldir

Desk Set adında romantik-komedi türündeki film, günümüzde yapay zekalar ekseninde yürütülen bir tartışmanın sinemadaki ilk durağı oldu. Katharine Hepburn tarafından canlandırılan kütüphanecilikle uğraşan bir karakter, “İşimizi yapacak bir makine icat edemiyorlar, çünkü burada çok fazla şey var” sözlerini sarf etti. Bugün dünyanın en büyük kütüphanesi Wikipedia’da kütüphaneci çalışmıyor.  

1960: Bilim kurgudan bilime

J.C.R. Licklider adında bir araştırmacı, geniş bant ağlarla birbirlerine bağlı olan makinelerin arasında iletişimi ve bilgi alışverişini açıkladığı bir makale yayınladı.  

Bir başka bilim insanı Paul Baran, bir tür ağı tanımlayan bilimsel makalesini yayınladı. Bahsettiği ilk konu, her türlü bilgiyi bir ağ üzerinden, güvenli şekilde aktarmak için kullanılan yöntemlerden birisiydi. Aynı yıl, aynı fikir İngiltere’nin Ulusal Fizik Laboratuvarı (NPL) görevlisi Donald Davies tarafından da ortaya atılmıştı. Baran kendi teknolojisinde birimleri “mesaj blokları” olarak, Davies ise “paket” olarak tanımladı.  

1962: Devlet desteği, ilk resmi adımlar

İki yıl önce birbirlerine bağlanan bilgisayarlarla veri transferi yapılması için ilk kapsamlı çalışmaları yürüten J.C.R. Licklider, ABD Savunma Bakanlığı’nın İleri Araştırma Projeleri Ajansı’na atandı. Ajansın içerisinde Licklider’in müdürü olarak görev yapacağı Bilgi İşlem Teknolojileri Ofisi kuruldu. Licklider, zamanla buradaki çalışma arkadaşlarını “galaksiler arası bilgisayar ağlarının üyeleri” olarak hitap ediyordu. Biz bu kurumun adını daha çok ARPA olarak duyuyoruz. 

1964: Bilim kurgu gerçeğin ilk aşamasıdır (2)

Vakıf gibi bilim kurgu edebiyatının temel eserlerinden sayılan bir romanın yazarı Isaac Asimov, Ağustos ayında New York Times gazetesindeki köşesine şöyle yazdı: 

“1964 Dünya Fuarı’nda IBM tarafından üretilen Rusçadan İngilizceye çeviri yapan bilgisayarı gördüm. Makineler bugün bu kadar akıllandıysa, 50 yıl sonrasını düşünemiyorum. Robotların beyinleri olarak kullanılacak, minyatürleştirilmiş bilgisayarlar olacak. Telefon ettiğiniz kişiyi duymakla kalmayıp, göreceksiniz. Ekranlarda aradığınız kişilerin bilgilerini, fotoğraflarını inceleyecek, kitaplar okuyacaksınız”  

1965: Bilginin dönüşümü

Bilim insanı Ted Nelson, bugün ekranlarda metinleri ve medya dosyalarını görüntülememezi sağlayan teknolojilerin üzerine bir makale yazdı. İlk defa “hpertext (hiper metin)” ve “hypermedia (hiper medya)” terimleri kullanıldı. Bu makalede anlatılanlar hala geçerliliğini koruyor.  

Aynı yıl MIT araştırmacıları Larry Roberts ve Thomes Merrill devreye girdi. Ekip, ABD’nin Massechusetts eyaletindeki Lincon Laboratuvarı’nda bulunan TX-2 adındaki bilgisayarı, Kaliforniya eyaletindeki Q-32 olarak bilinen bir bilgisayara telefon hattıyla bağladılar. Veri hızı saniyede 2.4 kilobayt ile sınırlıydı. Bu bağlantı, iki bilgisayar arasındaki ilk geniş ağ bağlantısı olarak tanımlanıyor.  

1966: ARPAnet ve yeni nesil bilgi

ARPA’nın bilgi işlem teknolojileri konusunda temellerini atan Licklider’ın yerine Robert Taylor getirildi. Taylor, ARPA bünyesindeki bütün bilgisayarları birbirlerine bağlayacak olan ARPAnet projesini önerdi.  

Bir yıl sonra, ARPA’ya bağlı olan ve Michigan’da yer alan Ann Arbor ofisinin araştırmacılarından Larry Roberts, tek bir bilgisayarın merkezi ağa sahip olması yerine, dağıtılmış bir ağ teknolojisi önerdi. Bu teklifi, bazı akıllı bilim insanları tarafından kabul edilmedi. Roberts, bir başka araştırmacı Wasley Clark ile çalışmaya devam etti, günümüz ağ dönüştürücülerinin temelleri atıldı.  

Aynı yıl Ted Nelson tarafından geliştirilen “hypertext” teknolojisi, NASA’ın Apollo uzay programı için dokümantasyon alışverişinde kullanılan Hiper Metin Düzenleme Sistemi’ne dönüştürüldü.   

Yine aynı yıl çalışmalarına devam eden Larry Roberts, “çoklu bilgisayar ağları ve bilgisayarlar arası iletişim” teknolojisini sundu. Bu teknoloji merkezi bir sisteme kıyasla daha verimliydi. Bulut teknolojilerini Roberts’in inadına borçluyuz. Aynı yıl, ARPAnet’te kullanılmak üzere geliştirilen bağlantı hızı 2.4 kbps’den 50 kbps’ye yükseltildi.  

1968: Dünya değişmeye başlıyor

ARPA, çok sayıda bilgisayarın birbirine bağlandığı ağ teknolojisi üzerine geliştirilen Arayüz Mesaj İstemcisi için 140 farklı şirkete bildiri gönderdi, 1 milyon dolarlık sözleşme imzalandı. Daha sonra bilim insanı Doug Engelbart, ilk tam işlevsel, çok sayıda kullanıcının denetimine açık olan bir sistem geliştirdi. Bu sistem NLS olarak biliniyordu ve kullanıcıların belgeler üzerinde değişiklik yapmalarına, notlar eklemelerine, dosya paylaşmalarına izin veriyordu. 

Yine 1968’de Andries van Dam adındaki bir araştırmacı, Dosya Alma ve Düzenleme Sistemi adında bir teknoloji geliştirdi. Sistemin farklı bilgisayarlar üzerinde çalışmasını sağlamak, yazılım tabanlı çözümler için geliştiriciler konseptler üretmeye başladılar.   

1969: İlkler unutulmaz

Steve Crocker, internetin gelişimi için temel taşlardan birisi olarak anılan kullanıcı isteğine bağlı bilgi girişini fikir olarak sundu. Bu teknolojiye RFC1 adı verildi.   

2 Eylül 1969’da ilk Arayüz Mesaj İstemcisi (IMPs) Kaliforniya Üniversitesi’nde yer alan SDS Sigma-7 ana bilgisayarıyla çalıştırıldı. Bundan yaklaşık 7 hafta sonra, 29 Ekim’de, Kaliforniya Üniversitesi’nden SRI International şirketinin bir bilgisayarına veri aktarımı gerçekleşti. Karşılıklı olarak birkaç deneme yapıldı. Yıl sonuna kadar ARPAnet’e bağlı olan bilgisayar sayısı 4’e çıktı. 

1971: İlk bilgisayar virüsü

Deneysel olarak tüm ARPAnet bilgisayarlarında kendisini kopyalayan ilk bilgisayar virüsü Creeper oluşturuldu. 

Aynı yıl telif hakkı olmayan yazılı metinlerin elektronik ortama taşınmaları için ilk adımlar atıldı. Michael Hart’ın başlattığı Gutenberg Projesi’yle ABD’nin Bağımsızlık Deklarasyonu, sistemdeki tüm bilgisayarlarla paylaşıldı.  

Yine aynı yıl e-posta kavramının temelleri atıldı. Ray Tomnilson bu sistemin kodlarını yazan ilk kişiydi. ARPAnet’e bağlı olan iki bilgisayar arasında ilk e-posta trafiği başladı. 1973 yılına geldiğimizde, ARPAnet üzerindeki trafiğin 4’te 3’ünü e-postayla oluşturmaya başladı. 

1974: ARPAnet’in sonu, kıtalararası internetin başlangıcı

Mayıs ayında İletim Kontrol Protokolü / İnternet Protokolü olarak bilinen TCP/IP adından bir sistem için ilk adımlar atıldı. Yeryüzündeki ARPAnet benzeri tüm sistemler, kendisi dahil TCP/IP’ye bağlandı.   

1980: WWW

Tim Barners Lee’yi hatırladınız mı? O küçük çocuk büyüdü, CERN’de yazılımcı olarak çalışmaya başladı. Lee, bu işinde geliştirdiği yazılımlardan ilham alarak, dünyanın geleceğini kökünden değiştirecek, internetin kapılarını herkese açacak bir teknoloji üzerinde çalışmaya başladı.  

1983: Kişisel bilgisayar çılgınlığı, DNS

Yetişkin insanların küçük bir kısmı, o zamanlar çok pahalı olan kişisel bilgisayarlara sahip olmaya başladılar. Öyle ki ABD’deki yetişkinlerin yalnızca %1.4’ü 1983’te internete bağlanabiliyorlardı.  

Aynı yıl Kaliforniya Üniversitesi’nde görev yapan Paul Mockapetris, Alan Adı Sistemi’ni, yani DNS’i geliştirdi. Artık internette dağıtılan herhangi bir kaynak için adlandırma sistemi gerekiyordu. 

1985: “.com” 

İlk ticari internet alan adı, ABD’li şirket Symbolics Inc tarafından “symbolics.com” olarak tescil edildi.   

1987: Apple

Macintosh bilgisayarlarıyla ticari olarak büyük başarı yakalayan Apple, kendi Hypertext uygulaması olan Hypercard’ı piyasaya sürdü. Bugünün Mac’lerinde bu özellik Spotlight olarak adlandırılıyor.   

1988: Siber saldırı

Cornell Üniversitesi’nde bilgisayar bilimi üzerine yüksek lisans yapan Robert Tappan Morris, tarihin ilk solucan virüsü Morris’i geliştirdi. İnternet üzerinden çok sayıda bilgisayara bulaşan bu virüs, o günlerde ağlara bağlı olan bilgisayarların %10’ununu etkisi altında bıraktı. Morris 1986 yılında bilgisayar dolandırıcılığı ile yargılanan ilk kişi oldu. Kendisi bugün MIT’de profesör olarak görev yapıyor. 

1990: İnternet tarayıcısı, internet sitesi ve arama motoru

Tim Barners-Lee, WorldWideWeb adında bir tür tarayıcı/istemci programı için kod yazmaya başladı. Lee’nin geliştirdiği, tarihin ilk web tarayıcısı oldu.  

İnternetteki bilgileri tarayan ilk arama motoru Archie, o zamanlar McGill Üniversitesi’nde araştırmacı olarak görev yapan Alan Emtage tarafından geliştirildi.  

Aralık ayında CERN’e bağlı olan ilk internet sitesi “nxoc01.cern.ch” yayınlandı. 

1992: Ortam renkleniyor

Tim Barners-Lee, CERN’deki ofisindeki 4 meslektaşının kurduğu pop müzik grubunun ilk fotoğrafını internete yükledi.   

Bir yıl sonra Netscape Navigator adında bir internet tarayıcısının yeni versiyonu kullanıma sunuldu. Bu tarayıcı, genel pazarın %90’ını ele geçirdi. World Wide Web’e rakip doğmuştu. Netscape Navigator ücretli olunca rekabet ortadan kalktı. 

1993: Reklamlar 

Mayıs ayında O’Reilly Digital Media adında bir şirket, ilk ticari ve tıklanabilir internet reklamı sunan internet sitesi Global Netwoek Navigator’u yayınladı.  

Aynı yıl Cambridge Üniversitesi’nde tarihin ilk Webcam’i internet ortamına bağlandı:

İnternet artık bilginin formunu iyiden iyiye değiştirmeye başladı. Ansiklopediler beyinse, internet aklın ta kendisi olmuştu.  

Tüm bunlara rağmen insanların önemli bir kısmı hala interneti duymamışlardı bile. Sonraki 1 yıl içerisinde kişisel internet kullanımında patlama yaşanacaktı. Nedeni ise aşağıda: 

1996: Nokia

İçerisinde bir internet tarayıcısı olan ilk cep telefonu Nokia 9000 piyasaya sürüldü.  

Aynı yıl, günün birinde sizi sinirden küplere bindirecek olan ilk pop-up reklamı yayınlandı.   

1998: Google

Google yayın hayatına başladı. 26 milyon internet sitesini dizininde barındırıyordu.  

2001: Herkes eşittir

Tim Barners Lee ve ekibi, Semantic Web olarak bilinen, bilginin bilgisayarlar tarafından daha kolay anlaşılmasını sağlayan bir teknoloji geliştirdiler.  

2007: Seçimler, Wikipedia

Estonya, internet üzerinden seçim düzenleyen ilk ülke olarak tarihe geçti  

Aynı yıl Wikipedia’nın kullanım oranları yükselmeye başladı. 

Google’ın listelediği internet siteleri ve uzantılarının sayısı 2008’e gelmeden 1 trilyonu buldu.  

2012: E-Ticaret

Aralık ayında dünya çapındaki e-ticaret miktarı 1 trilyon dolara ulaştı.   

2014: İlişkiler

18 ve 29 yaş arasındaki internet kullanıcılarının yarısına yakını, ciddi bir ilişki kurmak için internete güvendiğini söylüyorlar. Aynı yıl internet kullanıcısı sayısı 3 milyara ulaşıyor.  

2018:

Bugün dünya çapında 4 milyarı aşkın internet kullanıcısı var. Ülkemizdeki internet kullanıcılarının sayısı 56 milyon. Sosyal medya ve video platformları, internette geçirilen vaktin çok önemli bir bölümüne sahipler. 

TeknoTarih’in yeni bölümünde görüşene kadar, kendinize çok iyi bakın.

Kaynaklar: Sciencenode, Forbes, Intenet Society

The post Bugün İnternet Olarak Bildiğimiz Şey Nasıl Ortaya Çıktı? first appeared on Magazin Haber Ajansı.

The post E-ticaret için sanal ofis talebi ikiye katlandı first appeared on Magazin Haber Ajansı.

The post Borç yapılandırmasında internetten başvuru imkanı getirildi first appeared on Magazin Haber Ajansı.