Yaklaşık 20 yıl önce bakır kalaycılığıyla geçimini sağlamaya başlayan Sulu, köylü kadınlardan edinilen kilim ve halıları karşılığında almaya başladı. Zaman içinde bu obje ve kumaşlar ona gezgin bir arşiv niteliği kazandırdı; artık bakır kalaylamayı bırakıp halı-kilim işiyle uğraşıyor. Köylerden topladığı bu ürünlerin ortalama 100 yaşında olduğuna dikkat çekti.

FABRİKASYON DEĞİL sözleriyle başladığı anlatımında Sulu, işi bilenlerin sayısının az olduğuna vurgu yaptı. “40 yıldır bu işin içindeyim; çok severdim ve evime sürekli kilimler getirirdim. Gaziantep’te 20 yıldır yaşıyorum ve bu işi yapıyorum. Köylere gidip bakır kalayı karşılığında kilimleri toplardım; bunlar genelde köy dikişli ürünler. İçerisindeki ipler terşide elde örülmüş, fabrika ipiyle yapılmış hiçbir kilim yoktur. İmalat ya da fabrikadan gelme kilimler elde dokumadır; eski boyası ve tınısı yoktur.”

Köken ve Değer: Kilimler çoğunlukla Pazarcık ve Narlı bölgelerine aittir; Hakkari’den ve Çanakkale’den gelen örnekler de bulunur. Sulu, “emekle dokunan kilimlerin özelliği bu” diyor ve dükkanında rastgele ürün bulundurmadığını, önce kendisinin sevdiği ve bir emek taşıyan kilimlere yer verdiğini belirtiyor. Elinde bulunan antika kilimlerin ortalama 100 yaşında olduğuna dikkat çekiyor.

MESLEĞİM ZAMANLA BENDE TUTKUYA DÖNÜŞTÜ

Geçmişten günümüze taşıdığı derin ilgi, Sulu’nun edebiyat ve sanata uzanan bir yolculuğa dönüşmesini sağladı. “Talepler doğrultusunda antika kilimlerimizi şehir dışına, hatta yurtdışına gönderiyoruz. Bu meslek beni tedavi ediyor; duvardaki kilimler birer tablo gibi. Onlara bakınca rahatlıyorum.” Kilim desenlerinin anlamlarını da yıllar içinde öğrenen Sulu, bölgede artık bu işi yapan yalnızca iki kişiden biri olduğunu söylüyor. Gençlerin bu alanda faaliyet göstermekten çok uzak olduğunu belirtiyor. Yörenin ‘Karagöz kilimi’ olarak adlandırılan bir motifin, dişilik ve doğurganlığı simgelediğini anlatıyor; “kızın eli belinde durumu, evliliğe hazırlığı simgeliyor.”

Yıllardır bu işin içinde olan Sulu, artık kilimlerin motiflerini yöresel olarak çözümleyebiliyor. “İlk zamanlar bir merak olarak başlayan bu yolculuk, bugün içimde bir aşka, bir tutkuya dönüştü” diyor. Gaziantep’te bu alanda faaliyet gösteren iki kişiden biri olarak, geçmişin izlerini bugünle buluşturuyor.

The post Gaziantep’te Bakırsiz Kilim Tutkusu: Ali Sulu’nun Yüzyıllık Dokularla Yolculuğu first appeared on Magazin Haber Ajansı.

“FABRİKASYON DEĞİL” diyen Sulu, bunun çok az bilinen bir zanaat olduğunun altını çizdi ve kendisini 40 yıldır bu işin içinde biri olarak tanımladı. Gaziantep’te yaşadığı 20 yıl boyunca bu işe gönül veren Sulu, köylere gidip bakır kalay karşılığında kilim ve halıları toplama serüvenini anlattı. El emeği ile örülen kilimlerin çoğunun Pazarcık ve Narlı yörelerinden geldiğini belirtti; bazıları Hakkari ve Çanakkale gibi uzak bölgelerden de ürüne sahip olduğunu ekledi.

Kilimin özelliği, emeğin ve el işçiliğinin belirgin olmasıdır; ipler terşide tamamen el emeğiyle örülür ve fabrikasyon hiç bulunmaz. Buradaki kilimler elde dokunur; ancak eski boya ve tınısı bu kilimlerde kendini gösterir. Sulu, elindeki antika kilimlerin çoğunun tamamının terşiyle dokunduğunu ve herhangi bir üretim ipinden yapılmadığını kaydetti. Dükkanında rastgele ürün satmadığını, önce o kilime kendi beğenisini ve emeğini görmesi gerektiğini ifade etti.

Antikalar ve değer açısından Sulu, elindeki kilimlerin yaklaşık 100 yaşında olduğuna dikkat çekti ve bu mesleği severek sürdürdüğünü ifade etti. Zamanla bu ilgi edebiyat ve sanata da yönlendirdi; talepler doğrultusunda antika kilimleri ülke dışına da gönderdiklerini belirtti. Mesleğin kendisini âdeta terapi gibi rahatlattığını ve duvardaki antika kilimlerin adeta bir tablo gibi görüldüğünü ekledi. Şu anda Gaziantep’te bu alanda işi bilen iki kişi kaldığını, çoğu usta vefat ettiği için gençlerin bu işte ilerlemek istememesiyle karşı karşıya olduklarını söyledi. Yöreye özgü Kilim motifleri de birer rehber haline gelmiş durumda: “Karagöz kilimi” olarak bilinen motif, dişilik ve doğurganlığı temsil eder; diğer motifler ise genç kızın evliliğe hazır olduğunu gösterir.

Yıllardır bu mesleğin içinde olan Sulu, desenlerden renklerin yöresel farklılıklarını rahatlıkla tanıyabildiğini ifade etti. Kilimlerde yer alan motiflerin çoğunun anlamını artık çok iyi bildiklerini belirtti. İlk zamanlarda merakla başladığı bu yolculuk, zamanla içimdeki aşka dönüştü, tutkuyu besledi ve artık kilime baktığında yöresel kökleri çözümlenebiliyor.

Kaynak: Demirören Haber Ajansı / Kültür Sanat

The post Gaziantep’teki Kilim ve Halı Koleksiyoncusu: Ali Sulu’nun Tutkusu ve Yaşayan Gelenekler first appeared on Magazin Haber Ajansı.