Türkiye Yazma Eserler Kurumu’nun Dijitalleştirme Başarısı: Kültürün Dijital Hazineleri Dünya ile Buluşuyor

Uluslararası standartlarda dijitalleştirme çalışmalarıyla yüzlerce yıllık ilim ve kültür mirası bugün dünyanın dört bir yanındaki araştırmacılar tarafından erişilebiliyor. Türkiye Yazma Eserler Kurumu’nun (TYEK) yürüttüğü faaliyetler, 485 bin yazma ve nadir matbu eser için dijital erişimi mümkün kılıyor ve portalın üyelik sayısı 30 bini, ziyaretçi trafiği ise 1 milyon 366 binini aştı.

Başkanlık, eserlerin yüksek çözünürlükte ve orijinal bütünlüğünü koruyarak dijitalleştirilmesiyle ilgili süreçleri uluslararası standartlarda hayata geçiriyor. Her eser, konservasyon uzmanlarımızın gözetiminde fiziksel zarar verilmeden taranıyor ve bibliyografik kayıtlar sistemiyle erişime açılıyor. Böylece afetler ve zamanın tahribatı karşısında eserler korunuyor; aynı zamanda kullanıcılara daha güvenli bir şekilde sunuluyor.

Geleceğe dönük teknolojik gelişmeler ışığında yapay zeka ve diğer yenilikler, dijital kültür hazinemizin zenginleşmesini sürdürüyor. Bu yönelim, yeni yöntemlerin değerlendirilmesi ve uzmanlar tarafından düzenlenen çalıştaylarla destekleniyor. Son olarak, 27 Şubat 2025’te “Yazma Eserler ve Dijitalleşme” konulu bir çalıştay gerçekleştirildi ve gelecek çalıştaylar için planlar yapıldı.

Portalda bulunan 485 bin değerli esere ilişkin bilgiler www.yek.gov.tr üzerinden erişilebilir durumda. Eserler, kullanıcı dostu bir platformda haftanın her günü ve her saat ulaşılabilir kılınmış olup, indirilmeler için ücretsiz üyelik gerektirmektedir.

TYEK’in dijitalleştirme süreçlerinde kullanılan yüksek çözünürlüklü tarama, koruma tedbirleri ve uluslararası kataloglama standartları, eserlerin güvenli ve uzun ömürlü bir şekilde erişime açılmasını sağlıyor. Dijitalleşme çalışmaları, yazmaların yalnızca görüntülenmesiyle sınırlı kalmayıp, metin olarak işlenebilir hale getirilmesini de hedefliyor; bu da araştırmaların hızını ve kapsamını artırıyor.

Kaynaklar: Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı, dijitalleşme çalışmaları ve portal istatistikleri; TÜYEK tarafından paylaşılan bilgiler ve kamuya açık portal verileri.