Van Gölü’nde Mikrobiyalitler: Tatlı Suyun Tuzlu Sular İçindeki Gizemi

Van Gölü’nün çekilen suları üzerinde yeniden yüzeye çıkan mikrobiyalitler dikkat çekiyor. Gevaş’a bağlı İnköy Mahallesi sahilinde, su seviyesi geriledikçe ortaya çıkan bu yapılar, bilim insanlarının ve doğa meraklılarının sıklıkla gözlemlediği bir tablo sunuyor. Gölün kuraklık ve buharlaşma nedeniyle incelenen kıyı şeridinde, mikrobiyalit oluşumuna zemin hazırlayan süreçler ilgiyle aktarılıyor.

“VAN GÖLÜ, VOLKANLARLA ÇEVRİLİ EŞSİZ BİR EKOSİSTEME SAHİP” ifadesiyle Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Su Ürünleri Fakültesi’nden Dr. Öğr. Üyesi Mustafa Akkuş, bölgenin dünyada benzeri az bulunan bir ekosisteme sahip olduğunu vurguluyor. Akkuş, gölden dışarıya su çıkışı olmadığını belirterek bölgede gördüğü jeolojik ve hidrolik özellikleri şöyle açıklıyor: Van Gölü, çevresinde Nemrut Dağı, Süphan Dağı, Tendürek ile Esruk Dağları gibi volkanik zirveleri barındırıyor ve bu nedenle suyu tuzlu ve sodalı bir karakter taşıyor.

Eriyen kar ve yağmurlar, yerel sodayı ve bikarbonatı çözerek göle ulaştırıyor; bu dinamikler gölü zamanla tuzlu ve sodalı bir yapıya dönüştürüyor. TATLI SU, GÖLÜN ORTASINDA TUZLU ARA SULARIN ARASINDAN FISKIYOR suggests Akkuş, tabanda çatlaklar üzerinden devasa su çıkışlarının görüldüğünü belirtiyor: Reşadiye yönüne doğru ilerlerken, gölün tabanının altında yaklaşık bir metre çapında borular aracılığıyla su yükselişi gözlemleniyor.

Gölün özü tuzluluk ve sodaliteyle şekillenmiş olsa da, tabandan gelen bu sular tatlı su olarak karşımıza çıkıyor; bu durum, göl ortasında tatlı su içilebilecek izole bir alan sunuyor. Akkuş, bu tatlı suların kalsiyum açısından zengin olduğunu ve sodalı ortamla birleştiğinde mikrobiyalitlerin oluşumunu tetiklediğini ifade ediyor: Kalsiyum ve karbonat tepkimesiyle çökeltiler oluşurken, plankton ve siyanobakteriler soba borusu biçimindeki mikrobiyalit yapılarında rol oynuyor.

“İNKÖY VE AĞİN KOYLARINDAKİ YAPILAR, GÖRSEL ŞÖLEN SUNUYOR” diye anlatıyor Akkuş; Gevaş’ın İnköy ve Ağın Koyu bölgelerinde, göl ile karanın buluştuğu yerlerde su borusu şeklinde oluşumlar görüldüğünü ve bu alanlarda tatlı suyun çıktığının hissedildiğini ekliyor. Bazen dalış yaparken de göl tabanında bu tatlı su çıkışlarını yakalamak mümkün. İnköy ve Ağın Koylarındaki mikrobiyalitler ise yüzeye yakın konumları nedeniyle ziyaretçilere adeta doğal bir görsel şölen sunuyor. Kaynak: Ensonhaber